Welke kaarsenmal gebruikt u voor welk type kaars?
Wie zelf kaarsen maakt, ontdekt al snel dat niet iedere mal voor hetzelfde doel geschikt is. Een klassieke stompkaars vraagt om een andere mal dan een gedetailleerde bloemkaars, een decoratief oplegfiguur of een waxmelt. Ook de keuze van de kaarsenwas speelt hierbij een belangrijke rol.
Een was die uitstekend werkt in een kaarsenglas, kan te zacht zijn om als vrijstaande kaars te gebruiken. Andersom hoeft een harde was voor stompkaarsen niet altijd de beste keuze te zijn voor een kleine waxmelt met fijne details.
Bij De Kaarswinkel vindt u verschillende soorten mallen en benodigdheden voor het maken van kaarsen. In deze blog leggen we uit welke mal u voor welk project kunt gebruiken en welke kaarsenwas daar het beste bij past.
Waarom moeten de mal en kaarsenwas bij elkaar passen?
Bij kaarsen in een glas of blik wordt de zachte was ondersteund door de container. Een vrijstaande kaars moet na het verwijderen uit de mal zelfstandig zijn vorm behouden. Daarvoor heeft u meestal een hardere was nodig die speciaal geschikt is voor vormkaarsen.
Deze soorten was worden vaak aangeduid als pillar wax, pillar blend of vormkaarsenwas. Ze krimpen tijdens het afkoelen meestal iets meer dan containerwas, waardoor de kaars gemakkelijker uit een harde mal kan worden gehaald.
Voor kaarsenmallen kunt u onder andere denken aan:
- paraffinewas voor stomp- en vormkaarsen;
- koolzaadwas die geschikt is voor vrijstaande kaarsen;
- sojawas in een speciale pillar blend;
- bijenwas;
- speciale blends voor decoratiekaarsen en waxmelts.
In de categorie kaarsenwas vindt u verschillende soorten was. Controleer bij ieder product altijd of de was bedoeld is voor kaarsen in een container of voor vrijstaande vormkaarsen. Een gewone zachte containerwas is meestal niet geschikt voor grotere kaarsenmallen.
Siliconen kaarsenmallen
Siliconen kaarsenmallen zijn bijzonder veelzijdig. Het flexibele materiaal kan voorzichtig van de uitgeharde kaars worden losgebogen. Hierdoor zijn siliconen mallen zeer geschikt voor vormen met reliëf, rondingen en kleine details.
U kunt siliconen mallen gebruiken voor:
- bloemen en botanische vormen;
- dieren en figuurkaarsen;
- gedraaide en golvende kaarsen;
- geometrische vormen;
- seizoens- en themakaarsen;
- kleine ornamenten en oplegdecoraties;
- waxmelts.
Voor grotere siliconen mallen gebruikt u bij voorkeur een stevige pillar wax. Paraffinewas, koolzaad pillar wax en speciale soja pillar blends zijn hiervoor geschikte keuzes. De was moet hard genoeg worden om de vorm na het lossen te behouden, maar mag bij kwetsbare details niet te bros zijn.
Laat de kaars volledig afkoelen voordat u deze uit de mal haalt. De buitenkant kan al stevig aanvoelen terwijl de kern nog warm en zacht is. Wanneer u te vroeg lost, kunnen dunne delen vervormen of afbreken.
Bloemenmallen voor decoratieve kaarsen
Bloemenmallen zijn meestal gemaakt van siliconen en bevatten vaak fijne details. Denk aan rozen, pioenrozen, lotusbloemen, madeliefjes en complete bloemvormen. Hiermee kunt u opvallende decoratiekaarsen maken die geschikt zijn voor een cadeau, kaarsenboeket, tafeldecoratie of eigen seizoenscollectie.
Voor een bloemkaars kiest u bij voorkeur een vormvaste pillar wax die niet te broos wordt. Een te zachte was kan ervoor zorgen dat de bloemblaadjes ombuigen. Een erg harde en broze was kan juist afbreken tijdens het verwijderen uit de mal.
Giet de was rustig in de mal en tik voorzichtig tegen de zijkant. Hierdoor kunnen luchtbelletjes uit kleine blaadjes en uitsparingen ontsnappen. Bij een diepe bloemvorm kan het helpen om de mal tijdens het eerste deel van het gieten iets schuin te houden.
Niet iedere bloemvorm hoeft als brandende kaars te worden gebruikt. Kleine bloemen kunnen ook worden verwerkt als oplegdecoratie, geurvorm of decoratief onderdeel van een kaarsenboeket.
Stompkaarsenmallen en ronde kaarsenmallen
Voor klassieke stompkaarsen worden vaak harde kunststof of metalen mallen gebruikt. Hiermee maakt u rechte cilindervormige kaarsen met een gladde en gelijkmatige buitenzijde.
Stompkaarsenmallen kunt u gebruiken voor:
- klassieke ronde stompkaarsen;
- cilinderkaarsen in verschillende hoogtes;
- rustieke kaarsen;
- kaarsen met meerdere kleurlagen;
- gemarmerde kaarsen;
- waxlantaarns;
- strakke kaarsensets voor interieurdecoratie.
Bekijk hiervoor bijvoorbeeld de ronde kaarsenmallen voor stompkaarsen.
Voor een stompkaars is een harde pillar wax noodzakelijk. Paraffine voor vormkaarsen wordt hiervoor veel gebruikt, omdat deze tijdens het afkoelen krimpt en daardoor doorgaans goed uit een gladde mal komt. Ook bijenwas, koolzaad pillar wax en speciaal ontwikkelde soja pillar blends kunnen worden gebruikt.
Bij grotere stompkaarsen ontstaat tijdens het afkoelen vaak een kuiltje rond de lont. Dit komt doordat de was krimpt. Het kan daarom nodig zijn om een kleine hoeveelheid was apart te houden en de kaars later nogmaals bij te vullen.
Kunststof kaarsenmallen
Kunststof kaarsenmallen zijn vooral geschikt voor strakke, gladde en klassieke vormen. Naast ronde stompkaarsen zijn er kunststof mallen voor geometrische kaarsen, piramides, sterren, bogen en andere designvormen.
Het voordeel van een harde kunststof mal is dat deze de kaars een glad en gelijkmatig oppervlak kan geven. De mal kan echter niet worden opengebogen zoals een siliconen mal. De gebruikte was moet daarom voldoende krimpen om na het afkoelen uit de vorm te komen.
Gebruik geen scherpe voorwerpen om een kaars los te maken. Daarmee kunt u zowel de mal als het oppervlak van de kaars beschadigen. Soms kan een zeer dunne laag geschikt lossingsmiddel helpen, maar vaak zijn de juiste was, giettemperatuur en voldoende afkoeltijd al voldoende.
Let ook op de maximale verwerkingstemperatuur van de mal. Kunststof kan bij een te hoge temperatuur vervormen. Laat de gesmolten was daarom afkoelen tot de aanbevolen giettemperatuur voordat u de mal vult.
Oplegmallen en kleine decoratiemallen
Met oplegmallen maakt u dunne decoratieve waxvormen die later op een grotere kaars kunnen worden aangebracht. Denk aan bloemen, blaadjes, sterren, hartjes, letters, cijfers en seizoensfiguren.
Oplegdecoraties zijn geschikt voor:
- het versieren van stompkaarsen;
- persoonlijke geboorte- of trouwkaarsen;
- kerst- en seizoenskaarsen;
- cadeaukaarsen met een naam of cijfer;
- decoratieve waxfiguren zonder lont.
Voor oplegstukken gebruikt u een stevige was die dunne details goed vasthoudt. Een pillar blend is meestal geschikt. De was moet voldoende flexibel blijven om het figuur uit de mal te halen zonder dat kleine delen direct afbreken.
Een oplegfiguur kan worden bevestigd door de achterkant heel voorzichtig te verwarmen en vervolgens tegen de kaars te drukken. Gebruik niet te veel warmte, want dan kan zowel het figuur als de onderliggende kaars vervormen.
Sommige oplegmallen kunnen ook worden gebruikt voor kleine waxmelts of geurvormen. Controleer daarbij wel of het formaat praktisch en veilig is voor de gebruikte waxbrander.
Mallen voor waxmelts
Waxmelts zijn kleine geurvormen zonder lont. Ze worden niet rechtstreeks aangestoken, maar in het schaaltje van een waxbrander verwarmd. Hiervoor bestaan speciale siliconen mallen voor waxmelts.
Waxmeltmallen zijn verkrijgbaar als hartjes, bloemen, seizoensfiguren, bonbonvormen, kleine ornamenten en repen die in stukken kunnen worden gebroken. Ook clamshells worden veel gebruikt voor waxmelts.
Voor waxmelts gebruikt u een speciale waxmeltwas of een blend die stevig genoeg wordt om netjes uit de mal te komen. De was hoeft niet altijd zo hard te zijn als bij een grote stompkaars, maar de waxmelts moeten wel hun vorm behouden tijdens opslag, verpakking en vervoer.
Een zeer zachte containerwas kan ervoor zorgen dat de waxmelts vettig aanvoelen, snel beschadigen of bij warm weer vervormen. Een geschikte waxmeltblend of combinatie met een hardere was geeft meestal een beter resultaat.
Waxmelts bevatten vaak geurolie. Houd u daarbij altijd aan de maximale geurbelasting van de gekozen was en aan de veiligheidsinformatie van de geurolie. In de categorie geurolie voor kaarsen en waxmelts vindt u verschillende geuren en de beschikbare productdocumentatie.
Figuurmallen en sculptuurkaarsen
Met figuurmallen maakt u kaarsen die vooral door hun vorm opvallen. Denk aan torso’s, dieren, schelpen, zuilen, bogen, bubbels en moderne sculpturen. Deze kaarsen worden vaak gebruikt als interieurdecoratie, cadeauartikel of onderdeel van een creatieve collectie.
Ook voor figuurkaarsen gebruikt u een stevige pillar wax. Bij zeer gedetailleerde vormen moet de was tijdens het gieten vloeibaar genoeg zijn om alle kleine uitsparingen te bereiken. De uiteindelijke kaars moet daarna voldoende hard worden om zelfstandig te blijven staan.
Let bij onregelmatige vormen extra goed op de keuze en plaatsing van de lont. Een sculptuurkaars heeft vaak niet overal dezelfde diameter. Daardoor kan de kaars tijdens het branden anders reageren dan een gewone ronde stompkaars.
Sommige ingewikkelde decoratiekaarsen zijn vooral bedoeld om neer te zetten. Wilt u ze wel branden, voer dan altijd een volledige brandtest uit.
Bijenwas gebruiken in kaarsenmallen
Bijenwas is van nature stevig en kan voor verschillende soorten mallen worden gebruikt. De was is geschikt voor stompkaarsen, figuurkaarsen, bloemen, ornamenten en reliëfkaarsen.
Door de natuurlijke kleur en karakteristieke geur wordt bijenwas vaak zonder extra kleurstof of parfum verwerkt. Houd er rekening mee dat de eigen kleur van de was invloed heeft op het uiteindelijke kleurresultaat.
Bijenwas krimpt tijdens het afkoelen en kan daardoor vaak goed uit een gladde mal worden verwijderd. Bij een ingewikkelde siliconen mal blijft het belangrijk om de kaars volledig te laten afkoelen voordat u deze voorzichtig lost.
Welke was kiest u voor welke mal?
Als praktische richtlijn kunt u de volgende keuzes aanhouden:
Voor stompkaarsen en grote vrijstaande kaarsen
Gebruik een harde pillar wax, zoals paraffine voor vormkaarsen, koolzaad pillar wax, bijenwas of een soja pillar blend.
Voor gedetailleerde siliconenmallen
Gebruik een vormvaste was die niet te bros wordt. De gesmolten was moet alle kleine details van de mal goed kunnen vullen.
Voor bloemen en dunne oplegdecoraties
Kies een stevige pillar blend die kleine details behoudt, maar bij het lossen niet direct afbreekt.
Voor waxmelts
Gebruik een speciale waxmeltwas of een stevige blend die geschikt is voor de gewenste hoeveelheid geurolie.
Voor kaarsen in glazen
Gebruik een containerwas. Deze is ontwikkeld om in het glas te blijven en is meestal te zacht voor een grote vrijstaande vormkaars.
Praktische tips voor het werken met kaarsenmallen
Zorg dat de mal schoon, volledig droog en op kamertemperatuur is. Stof, vocht en oude wasresten kunnen zichtbaar blijven in het oppervlak van de kaars.
Plaats de lont zorgvuldig in het midden van de mal. Bij hoge mallen gebruikt u een lonthouder om de lont tijdens het gieten recht en strak te houden. De juiste lont hangt af van de diameter van de kaars, de gebruikte was, kleurstof en eventuele geurolie. Bekijk hiervoor de categorie kaarsenlont.
Giet de was rustig en gelijkmatig. Te snel gieten kan luchtbellen veroorzaken, vooral in vormen met veel reliëf. Tik na het gieten voorzichtig tegen de mal om opgesloten lucht te laten ontsnappen.
Laat de kaars rustig op kamertemperatuur afkoelen. Snelle temperatuurschommelingen kunnen scheuren, witte plekken of een ongelijk oppervlak veroorzaken. Haal de kaars pas uit de mal wanneer ook de kern volledig is uitgehard.
Test iedere nieuwe combinatie
De juiste mal en was vormen samen de basis, maar ook de lont, geurolie, kleurstof, giettemperatuur en omgevingstemperatuur beïnvloeden het resultaat.
Maak daarom bij een nieuwe combinatie eerst één testkaars. Controleer of de kaars gemakkelijk uit de mal komt, of alle details goed zijn gevuld en of het oppervlak voldoende stevig is. Controleer bij een brandende kaars daarnaast of de lont passend is, de kaars stabiel blijft en veilig brandt.
Pas wanneer de test goed verloopt, is het verstandig om meerdere exemplaren tegelijk te maken.
Van een klassieke stompkaars tot een gedetailleerde bloem
Met de juiste kaarsenmal kunt u veel meer maken dan alleen een traditionele ronde kaars. Siliconen mallen zijn ideaal voor bloemen, figuren en verfijnde details. Kunststof mallen zijn juist geschikt voor strakke stompkaarsen en geometrische vormen. Met oplegmallen maakt u persoonlijke decoraties en met waxmeltmallen creëert u geurvormen voor in een waxbrander.
Kies altijd een was die past bij het gebruik van de mal. Voor vrijstaande kaarsen heeft u meestal een stevige pillar wax nodig, terwijl voor glazen een zachtere containerwas beter geschikt is.
Door de mal, was en lont zorgvuldig op elkaar af te stemmen en iedere nieuwe combinatie eerst te testen, legt u de basis voor kaarsen die niet alleen mooi uit de vorm komen, maar ook stevig, verzorgd en veilig zijn.